Mahkemede Tanıklık Yapma 2026: Bilmeniz Gereken Kritik Detaylar

Mahkemede tanık olarak çağrıldınız ve ne yapmanız gerektiğini bilmiyor musunuz? Tanıklık sürecinde yapılacak küçük bir hata bile ciddi hukuki sonuçlar doğurabilir. Bu rehberde mahkemede tanıklık yapma süreci, zorunluluklar, cezalar ve haklarınızı açık şekilde anlatıyoruz. Özellikle ifadeye gitmeme, yanlış beyanda bulunma veya baskı altında kalma gibi riskleri önceden bilmeniz kritik önem taşır. Süreci doğru yönetmek ve hak kaybı yaşamamak için detayları dikkatle inceleyin - gerekirse bir avukattan destek almanız hayati olabilir.

Tanık (Şahit) Nedir?

Tanık (şahit), dava konusu olay hakkında bilgi sahibi olduğu bilinen; ancak davaya taraf olmayan (davacı, davalı, asli müdahil olmayan) kişilerdir.

Tanık Olmam İçin Mahkemeden Davetiye Geldi Ne Yapmam Lazım?

Tanık olarak çağrıldım ne yapmalıyım? Kanunda gösterilen hükümler saklı kalmak üzere, tanıklık için çağrılan herkes mahkemeye gitmek  zorundadır. Ancak bazı durumlarda tanıklıktan çekinebilirsiniz. Aşağıda anlatılmıştır.

Tanık Olarak Mahkemeye Gitmemek

Tanık Mahkemeye Gitmezse Ne Olur? Usulüne uygun olarak çağrıldığı halde mazeret bildirmeden mahkemeye gelmeyen tanık zorla getirtilir.  Gelmemesinin sebep olduğu giderlere ve beşyüz (500) Türk Lirasına kadar disiplin para cezasına hükmedilir  Zorla getirtilen tanık, daha önce gelmemesini haklı gösterecek sebepleri sonradan bildirirse, aleyhine hükmedilen giderler ve disiplin para cezası kaldırılacaktır. (HMK 245. madde)

Hangi Durumlarda Tanıklıktan Çekinebilirim?

Tanık olmak istemiyorum. Ne yapabilirim? Tanıklıktan çekinme sebepleri tek tek sayılmıştır:

• Nişanlınızın taraf olduğu bir davada,
• Eşinizin veya eski eşinizin taraf olduğu bir davada,
• Çocuğunuzun, baba veya annenizin taraf olduğu bir davada,
• Eşinizin babasının veya annesinin taraf olduğu bir davada,
• Evlatlığınızın davasında,
• Dede, nine, amca, hala, teyze, dayı veya yeğeninizin taraf olduğu bir davada,
• Eşinizin; Dede, nine, amca, hala, teyze, dayı veya yeğeninin taraf olduğu bir davada

kişisel nedenlerle tanıklıktan çekinebilirsiniz. (Hukuk Muhakemeleri Kanunu 248. madde) Ayrıca;

• Kanun gereği sır olarak korunması gereken bilgiler hakkında tanıklığına başvurulacak kimseler, bu hususlar hakkında tanıklıktan çekinebilirler.
• Tanığın beyanı kendisine veya 248 inci maddede yazılı kimselerden birine doğrudan doğruya maddi bir zarar verecekse tanıklıktan çekinebilir.
• Tanığın beyanı kendisinin veya 248 inci maddede yazılı kimselerden birinin şeref veya itibarını ihlal edecek ya da ceza soruşturmasına veya kovuşturmasına sebep olacaksa tanıklıktan çekinebilir.
• Tanığın beyanı, meslek veya sanatına ait olan sırların ortaya çıkmasına sebebiyet verecekse tanıklıktan çekinebilir.

Tanıklıktan Çekinemeyeceğiniz Durumlar

• Aile bireylerinin doğum, ölüm veya evlenmelerinden kaynaklanan olaylar hakkında,
• Aile bireyleri arasında, ailevi ilişkilerden kaynaklanan mali uyuşmazlıklara ilişkin vakıalar hakkında,
• Taraflardan birinin hukuki selefi veya temsilcisi olarak kendisinin yaptığı işler hakkında, tanıklıktan çekinilemez.

Tanıklıktan Nasıl Çekinebilirim?

Tanıklıktan çekinen kişi, çekinme sebebini ve bu sebebi haklı gösterecek delilini, dinleneceği günden önce yazılı veya davet edildiği duruşmada sözlü olarak bildirmek zorundadır. Çekinme sebeplerini ve bunun dayanaklarını önceden bildirmiş olan tanık belli günde mahkemeye gelmek zorunda değildir.

Mahkeme, duruşmada bulunan tarafları dinledikten sonra tanıklıktan çekinmenin haklı olup olmadığına karar verecektir.

Yalan Tanıklık Etmenin Cezası

Hakim, tanığın tanıklığı esnasında yalan söylediği veya menfaat temin ederek tanıklık ettiği hakkında yeterli delil veya emare elde ederse bir tutanak düzenler ve bu tutanağı derhal Cumhuriyet başsavcılığına gönderir.

Tanık Yalan Söylerse Kaç Yıl Ceza Alır?

Mahkeme huzurunda ya da yemin ettirerek tanık dinlemeye kanunen yetkili kişi veya kurul önünde gerçeğe aykırı olarak tanıklık yapan kişiye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir. (TCK md. 272)

Mahkeme Tanıklık Ücreti Ne Kadar?

Tanıklık ücreti 2026 günlük 130,00 ile 200,00 Türk Lirasıdır.  Tanık hazır olabilmek için seyahat etmek zorunda kalmışsa yol giderleriyle tanıklığa çağrıldığı yerdeki ikamet ve beslenme giderleri de karşılanacaktır.

Tanık Ücreti Ne Kadar 2026?

Tanık Ücreti 2026 yılı için 130,00 ile 200,00 TL arasında olarak belirlenmiştir.

Tanık Olduğum Davayı Nasıl Öğrenebilirim?

Tanık olduğunuz davayı E-Devlet üzerinden göremezsiniz. Usulüne uygun olarak size tebliğ edilmiş bir çağrı kağıdı ile tanık olduğunuz davayı öğrenebilirsiniz. Tanık olunan dava sorgulama diye bir yer yoktur.

Sık Sorulan Sorular

1. Mahkemede tanıklık yapmak zorunlu mu?

Evet. Usulüne uygun çağrılan kişi tanıklık yapmak zorundadır. Aksi halde zorla getirme kararı verilebilir.

2. Mahkemeye tanık olarak gitmezsem ne olur?

Mahkeme sizi zorla getirebilir ve ayrıca disiplin yaptırımı uygulanabilir.

3. Tanıklık yapmamanın cezası ne kadar?

Geçerli bir mazeret olmadan tanıklık yapmayan kişi hakkında para cezası veya zorla getirme kararı uygulanabilir.

4. Yalan tanıklık kaç yıl ceza alır?

Yalan tanıklık ciddi bir suçtur ve hapis cezası ile sonuçlanabilir. Ceza süresi olayın niteliğine göre değişir.

5. Tanık olarak nasıl ifade verilir?

Kimlik tespiti yapılır, doğruyu söyleme yükümlülüğü hatırlatılır ve sorulara açık şekilde cevap verilir.

6. Kimler tanıklık yapmaktan kaçınabilir?

Yakın akrabalar ve bazı meslek grupları (avukat, doktor vb.) belirli durumlarda tanıklıktan çekinebilir.

7. Tanık ücret alır mı?

Evet. Tanıklara yol ve belirli bir ücret ödenebilir.

8. Tanıklık sırasında avukat bulundurabilir miyim?

Genelde tanık olarak ifade verirken avukat bulunmaz, ancak hukuki danışmanlık almanız mümkündür.