Vasi Tayini ve Vasilik: Vesayet Davası Rehberi (2026)

Vasi tayini, kendi işlerini göremeyecek durumdaki bir yetişkinin ya da velayet altında bulunmayan bir küçüğün hak ve menfaatlerini korumak üzere mahkemece bir temsilci (vasi) görevlendirilmesidir. Bu süreç, Türk Medeni Kanunu’nun vesayete ilişkin hükümleri kapsamında Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından, kısıtlanacak kişinin yerleşim yerinde yürütülür. Yaşlılık, akıl hastalığı, ağır engellilik veya bağımlılık gibi durumlarda banka işlemleri, taşınmaz satışı ya da resmî başvuruların geçerli biçimde yapılabilmesi çoğu zaman vasi atanmasını zorunlu kılar. Sürecin sağlık kurulu raporu, ehliyet değerlendirmesi ve vesayet makamı izinleri gibi teknik aşamaları içermesi, hak kaybı yaşanmaması için alanında deneyimli bir avukatla yürütülmesini önemli kılar.

Vasi ve Vasilik Ne Demek?

Vasi nedir? Vasi, vesayet altındaki bir küçüğün veya kısıtlının kişiliği ile malvarlığına ilişkin menfaatlerini korumak ve onu hukuki işlemlerde temsil etmekle yükümlü, mahkemece atanan kişidir. Vasilik ise bu görevin kendisini ifade eder. Türk Medeni Kanunu’nun 396 ve devamı maddelerinde düzenlenen vesayet, kişisel ve ekonomik çıkarlarını tek başına koruyamayacak durumdaki kişilerin devlet eliyle organize edilmiş bir kurum aracılığıyla korunmasını amaçlar. Vasi, vesayet altındaki kişiyi kural olarak bütün hukuki işlemlerinde temsil eder ve onun malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.

Hangi Hallerde Vasi Atanır? (TMK m. 404-408) - Vasi Nasıl Olunur?

Vasi; velayet altında olmayan küçükler ile kanunda sayılan sebeplerle kısıtlanan erginler için atanır. Türk Medeni Kanunu vesayeti gerektiren hâlleri sınırlı biçimde düzenlemiştir:

• Yaş küçüklüğü (TMK m. 404): velayet altında bulunmayan her küçük vesayet altına alınır ve kendisine vasi atanır.
• Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı (TMK m. 405): işlerini göremeyen, sürekli yardıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden ergin kısıtlanır. Bu hâlde kısıtlama, resmî sağlık kurulu raporu ile mümkündür (TMK m. 409).
• Savurganlık, bağımlılık, kötü yaşam tarzı veya kötü yönetim (TMK m. 406): kendini veya ailesini yoksulluğa düşürme tehlikesi doğuran ergin kısıtlanır.
• Özgürlüğü bağlayıcı ceza (TMK m. 407): bir yıl veya daha uzun süreli hapis cezasına mahkûm olan her ergin kısıtlanır ve kendisine vasi atanır.
• İstek üzerine kısıtlama (TMK m. 408): yaşlılık, engellilik, deneyimsizlik veya ağır hastalık sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden ergin, kendi kısıtlanmasını isteyebilir.

Vasinin Görevi Nedir?

Vesayet altındaki kişinin haklarını, çıkarlarını korumakla yükümlüdür. Vasi, atandığı kişi adına kasten aleyhte bir işlemde bulunmamalıdır. Aksi takdirde görevini kötüye kullanmış olacaktır.

Vasi yetkileri nelerdir?

• Vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil eder.
• Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmek zorundadır.
• Vasi, kısıtlıyı korumak ve bütün kişisel işlerinde ona yardım etmekle yükümlüdür.

Vasinin Görevi Ne Zaman Biter?

TMK m. 456'ya göre vasi görev süresi 2 yıldır. Sulh Hukuk Mahkemesi vasinin görev süresini her defasında ikişer yıl uzatabilir. İki dönem üst üste (4 yıl) görev yapan vasi, vasilikten kaçınma hakkını kullanabilir.

Türk Medeni Kanun’un 480’ninci maddesinde, vasilik görevinin uzatılmadığı takdirde sürenin dolması ile sona ereceği düzenlenmiştir. Vasi, iki yıllık görev süresini doldurduğunda, görev süresi mahkemece tekrar uzatılmamışsa vasilik sona erecektir. Ancak uygulamada, vasinin görev süresinin dolduğu, genellikle bu sürenin dolmasından çok sonra, bir işlem yapılacağı zaman fark edilmektedir. Bu durumda mahkemece tekrar vasinin görev süresinin uzatılmasına karar verilmesi halinde, bu süre kararın verildiği tarihten itibaren değil vasinin görev süresinin sona erdiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Böylelikle, mahkeme tarafından atanmış bir vasi bulunmayan ara dönemde, vasi tarafından yapılmış işlemler geçerli olacaktır.

Vasi Tayini Ne Demek?

Mahkeme tarafından kısıtlanan kişiye belli bir süre için, kanunun çizdiği sınırlar ile vesayet makamının talimatlarına uygun olarak vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlü olan kişinin atanmasına "vasi tayini" denilebilir.

Vasi olmak ne demek? Vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının işlerini yürütmek için atanan kişiye "vasi" denilir.

Vasi Tayini Davası Ne Kadar Sürer ve Masrafları Nedir?

Vasi tayini davası, mahkemenin yoğunluğuna ve sağlık kurulu raporunun temin süresine bağlı olarak ortalama 6-8 ay arasında sonuçlanır. Aile bireyleri arasında vasilik konusunda çekişme bulunması süreci uzatabilir. Masraf yönünden önemli bir avantaj vardır: vesayet davaları kamu düzenini ilgilendirdiğinden yargı harçlarından muaftır; yalnızca tebligat, bilirkişi ve rapor gibi zorunlu giderler doğar. Avukatla takip edilmesi hâlinde ayrıca avukatlık ücreti söz konusu olur.

Vasi Tayini Davası Nasıl Açılır? (Usul ve Gerekli Belgeler)

Vasi tayini nasıl yapılır? Vasi tayini yetkili Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından yapılacaktır.Vasi tayini, kısıtlanacak kişinin yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesine bir dilekçeyle başvurularak açılır ve dava hasım gösterilmeden görülür. Vesayeti gerektiren durum dilekçede açıkça ortaya konmalı, destekleyici belgeler eklenmelidir. Dava kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkeme gerekli delilleri kendiliğinden de toplayabilir. Süreç genel olarak şu adımları izler:

1. Yerleşim yeri Sulh Hukuk Mahkemesine dilekçe ile başvuru (UYAP üzerinden de yapılabilir).
2. Mahkemenin kısıtlı adayının sağlık durumu için sağlık kurulu raporu talep etmesi.
3. Gerektiğinde kısıtlı adayının ve vasi adayının mahkemece dinlenmesi/değerlendirilmesi.
4. Mahkemenin kısıtlama ve vasi atama kararını vermesi; kararın kesinleşmesi.
5. Kesinleşen karara dayanılarak mahkeme kaleminden vasi belgesinin (mümessillik belgesi) alınması.

Başvuruda genellikle gereken belgeler:

• Kısıtlı adayının kimlik bilgileri ve nüfus kayıt örneği
• Akıl hastalığı/zayıflığı hâlinde tam teşekküllü hastaneden sağlık kurulu raporu
• Engellilik durumunda engelli sağlık kurulu raporu
• Vasi adayının kısıtlı ile yakınlığını gösteren belgeler ve adli sicil durumu

Vasi Tayini Yetkili Mahkeme

Vasi atamaya yetkili mahkeme kısıtlanacak olan kişinin ve küçüğün yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesidir.

Vasi Olma Şartları

Türk Medeni Kanun’un 414’üncü maddesi uyarınca vesayet altına alınacak kişinin eşi veya yakın hısımlarından biri vasilik koşullarına sahip olmaları kaydıyla bu göreve öncelikle atanır.

Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:

• Kısıtlılar,
• Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,
• Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,
• İlgili vesayet daireleri hakimleri.

Vasi Belgesi Nedir?

Vasi olan kişinin vasi olduğuna dair mahkeme tarafından verilen belgedir.

Vasi belgesi nereden alınır? Vasi tayini kararı veren mahkemeden bu belge alınabilir.

Vasinin Yetkileri ve İzin Gerektiren İşlemler

Vasi pek çok işlemi kısıtlı adına tek başına yapabilirken, önem taşıyan bazı işlemler için vesayet makamından (Sulh Hukuk Mahkemesi), bazıları içinse ayrıca denetim makamından (Asliye Hukuk Mahkemesi) izin almak zorundadır. Bu ayrım, vasinin yaptığı işlemin geçerliliği bakımından kritiktir:

Vasi, kısıtlının adına bankadan para çekme ve yatırma işlemlerini mahkeme kararı ve gerekli belgeleri ibraz ederek yapabilir; kısıtlı adına e-devlet şifresi alabilir; engelli aracını kullanabilir; izin alarak icra takibi başlatabilir ya da takibe itiraz edebilir. İzin gerektiren bir işlemin izin alınmadan yapılması işlemin geçerliliğini sakatlar.

Vasi Ev Satabilir mi?

Vasi ev satışı yapabilir mi? Vasinin ev satabilmesi için kısıtlının bu satıştan dolayı menfaatinin olması gerekir. Yapılacak olan ev satışında kısıtlının menfaati yoksa vesayet makamı (Sulh Hukuk Mahkemesi) satışa izin vermeyecektir.

Vasi tapu devri yapabilir mi? Vasi, kısıtlının adına olan tapuyu direkt olarak devredemez. Bunun için vesayet makamından izin alması gerekmektedir.

Vasi taşınmaz satışı yapabilir mi? Vasi kısıtlı adına olan taşınmazı satabilir ancak bunun belirli şartları ve prosedürleri vardır.

Vasi Satışa İzin Davası

Türk Medeni Kanunu 444. maddesi, vesayet altındaki kişinin malvarlığında bulunan taşınmazların satışının, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkün olacağını belirtmektedir.

Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu hâlde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir. Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir. Denetim makamının, taşınmazın pazarlık usulüyle satışına karar verebilmesi için, öncelikle vesayet makamı tarafından satışın gerekli olduğuna dair hüküm verilmiş olması gerekir.

Vasi satışa izin davası ne kadar sürer? Taşınmaz satışına izin davası süresi mahkemenin yoğunluğuna göre değişmektedir.

Satışa izin davasında yetkili mahkeme vesayet altındaki kişinin yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemeleridir.

Vasi Kararı Tanıma Tenfiz

Vasilik kararının tanıma ve tenfizinde görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Vasi tanıma tenfiz dava dilekçesi için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

Vasi Evi Kiraya Verebilir mi?

Vasi kira sözleşmesi yapabilir mi? 3 yıl ve daha uzun süreli taşınmaz kira sözleşmesi yapılabilmesi için vasinin vesayet makamından izin alması gerekmektedir.

Vasi Dava Açabilir mi?

Vasi, vesayet altındaki kişiyi bütün hukuki işlemlerinde temsil edebilecektir. Vasinin dava açabilmesi için vesayet makamından (Sulh Hukuk Mahkemesinden) izin alması gereklidir.

Vasi Engelli Aracını Kullanabilir mi?

Vasi olarak atanan kişi kısıtlının adına olan engelli aracını da kullanabilir.

Vasi E-Devlet Şifresi Alabilir mi?

Mahkeme kararı ile vasi tayin edilmiş kişiler vasisi oldukları kişi adına e-devlet şifresi alabilir. Bunun için; vasi tayin edildiklerine ilişkin mahkeme kararının aslı ve şifre tesliminde geçerli kimlik belgelerinden birinin ibrazı gerekmektedir.

Vasi Para Çekebilir mi?

Vasinin para çekebilmesi için mahkeme kararlarını ve gerekli belgeleri bankalara sunarak vesayet altındaki kısıtlı bireylerin para çekme ve yatırma işlemlerini gerçekleştirebilir. Vasinin Para Çekmesi Dilekçe Örneği için linke tıklayabilirsiniz.

Vasi Reddi Miras Yapabilir mi?

Vasi denetim makamından (Asliye Hukuk Mahkemesi) izin alarak kısıtlı adına reddi miras yapabilir.

Vasi İcra Takibi Yapabilir mi?

Vasi vesayet makamından izin alarak kısıtlı adına icra takibi başlatabilir.

Peki, Vasi icra takibine itiraz edebilir mi? Vasi icra takibine itiraz edebilir.

Vasi Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Yapabilir mi?

TMK 463. maddeye göre, ölünceye kadar bakma sözleşmesi yapılabilmesi için vesayet ve denetim makamından izin alınması gerekmektedir. Ancak uygulamada bazı problemler yaşanması muhtemeldir.

Vasi Raporu Nedir?

Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle vasi ataması yapılacağı zaman bu kişiler için sağlık kurulu raporu alınması gerekmektedir. Vasi raporu olarak kastedilen rapor da bunu ifade eder.

Vasi raporu nasıl alınır? Türk Medeni Kanun’un 409’uncu maddesine göre akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle kısıtlanma ancak resmi sağlık kurulu raporu ile mümkündür.

Vasi Uzatma Nasıl Yapılır?

Görev süresi dolan vasi görev süresinin uzatılması için mahkemeye başvurmalıdır.

Vasi Ücreti

Vasi ücret alır mı? TMK 457’nci maddesinde vasinin ücret isteme hakkı düzenlenmiştir. Vasi; kendisine, ailesine ve işlerine ayıracağı zamandan fedakarlık yaparak vasi olmasından kaynaklanan iş ve işlemlere vakit ayırmaktadır. Bu sebeple yasa koyucu vasinin harcadığı emek ve ayırdığı zamanla orantılı olarak vasiye bir ücret ödenmesi gerektiğini düzenlemiştir.

Vasinin ücret alabilmesi için talep etmesi gerekmektedir. Vasi talep etmediği sürece, mahkeme, re’sen (kendiliğinden) ücret verilmesi kararı almaz.

Vasi ücreti ne kadar? Vasi ücreti 2026? Vasi ücretinin miktarını ve ödenme şeklini vesayet makamı veya vasiyi atayan mahkeme belirleyecektir. Kanun, ödenecek ücretin yönetimin gerektirdiği emek ve yönetilen malvarlığının geliri göz önünde bulundurulması suretiyle belirleneceğini düzenlemiştir.

Vasi ücretini kim öder? Vasi ücreti öncelikle vesayet altındaki kişinin malvarlığından, olanak bulunmadığı takdirde Hazineden karşılanacaktır.

Vasi Vekalet Verebilir mi?

Vasi avukata vekalet verebilir mi? Vasi, kısıtlı adına avukata vekalet vererek vekil tayin edecekse vesayet makamının onayına sunulması gerekir. 

Vasi üçüncü kişiye vekalet verebilir mi? Vasinin vekalet vermesi ve o vekalet ile işlem yapılabilmesi için vesayet makamından onay alınması gerekmektedir.

Vasi Olmak İstemiyorum

Vesayet altına alınan kimsenin yerleşim yerinde oturanlardan vasiliğe atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler.

Aşağıdaki kişiler vasiliği kabul etmeyebilirler:

• Altmış yaşını doldurmuş olanlar,
• Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları sebebiyle bu görevi güçlükle yapabilecek olanlar,
• Dörtten çok çocuğun velisi olanlar,
• Üzerinde vasilik görevi olanlar,
• Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcıları, bakanlar, hâkimlik ve savcılık mesleği mensupları

Aşağıdaki kişiler vasi olamazlar:

• Kısıtlılar,
• Kamu hizmetinden yasaklılar veya haysiyetsiz hayat sürenler,
• Menfaati kendisine vasi atanacak kişinin menfaati ile önemli ölçüde çatışanlar veya onunla aralarında düşmanlık bulunanlar,
• İlgili vesayet daireleri hakimleri.

Vasi Davası Ücreti 

Vasi davası avukat ücreti 2026 için ofisimizle iletişime geçerek ücret bilgisi alabilirsiniz. Vasi Tayini davası avukat ücreti için iletişim sayfamızdan bize ulaşarak ücret bilgisi alabilirsiniz.

Babam Akıl Hastası Kendisine Vasi Olabilir miyim? 

Akıl hastası veya akıl zayıflığı olduğu sağlık kurulu raporuyla ispatlanan kişi için vasi atanabilir. Gerekli diğer şartların sağlanması halinde babanıza vasi olarak atanabilirsiniz.

Annem Aşırı Müsrif Ona Vasi Olarak Atanabilir miyim? 

Savurganlık yaparak kişinin kendini ve ailesini dara düşürmesi, yoksulluğa düşürmesi nedeniyle o kişiye vasi atanabilecektir.

Mahkeme Beni Vasi Olarak Atadı Reddedebilir miyim?

Vasiliğe atananlar bu görevi kabul etmekle yükümlüdürler. Vasi olarak atanan kişi bu durumun kendisine tebliğinden itibaren 10 gün içinde itiraz edebilecektir. Mahkeme vasilikten kaçınma sebebini haklı görürse yeni bir vasi atayacaktır.

Aşağıdaki durumların var olması halinde vasilik kabul edilmeyebilir:

• 60 yaşını doldurmuş olanlar
• Bedensel engelleri veya sürekli hastalıkları nedeniyle bu görevi zorlukla yapacak olanlar
• Dörtten çok çocuğun velisi olanlar
• Daha önce başka birisine vasi olarak atanmış olanlar
• Cumhurbaşkanı, TBMM üyesi, bakan, hakim veya savcı olanlar

Cezaevindeki Kişiye Vasi Atanabilir miyim? 

Ergin biri bir yıl ve daha uzun süreli bir hapis cezasına mahkum olduğu zaman kısıtlanır. Kısıtlanmasının ardından kendisine vasi atanabilir.

Vasi Davasında Avukat Desteği

Vasi tayini süreci; sağlık kurulu raporu, ehliyet değerlendirmesi, vesayet ve denetim makamı izinleri ile görev süresinin takibi gibi teknik aşamalar içerir ve her adımın usule uygun yürütülmesi sonuç açısından belirleyicidir. Özellikle taşınmaz satışı, reddi miras veya yurtdışı kararın tenfizi gibi izne tabi işlemlerde yapılacak bir usul hatası, hak kaybına yol açabilir. İstanbul ve Türkiye genelinde vesayet ve vasilik davalarında, Öner Hukuk ve Danışmanlık olarak sürecin baştan sona doğru yönetilmesi için hukuki değerlendirme sunuyoruz. Somut durumunuza ilişkin bilgi almak için iletişim sayfamız üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Hukuki Uyarı; İşbu içerik genel bilgilendirme amaçlı olup, somut olayın özellikleri ve güncel mevzuat değişiklikleri uyarınca farklı sonuçlar doğabilir. Belirli bir uyuşmazlık veya hukuki süreç için profesyonel avukatlık hizmeti almanız önerilir.