İnsani İkamet İzni 2026 | Başvuru Şartları-Gerekli Belgeler

İkamet izni çeşitleri şunlardır: Kısa dönem ikamet izni, Aile ikamet izni, Öğrenci ikamet izni, Uzun dönem ikamet izni, İnsani ikamet izni, İnsan ticareti mağduru ikamet izni olarak 6 çeşit ikamet izni vardır.

6458 sayılı kanun insani ikamet izni ile ilgili düzenlemeleri detaylı olarak içermektedir. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK)’un 46. maddesinde belirtilen hallerden de anlaşılacağı üzere, bu ikamet izni insani sebeplerle verilmektedir.

İnsani İkamet İzni Nedir?

İnsani ikamet izni ne demek? Hakkında sınır dışı etme veya ülkeye giriş yasağı kararı alınmış olsa dahi, Türkiye’den ayrılması mümkün olmayan veya makul olmayan yabancılara, zorunlu hallerde verilebilen ikamet iznine "insani ikamet izni" denilir.

İnsani ikamet izni faydaları; İkamet izninin düzenlenebilmesi için kural olarak yabancının talepte bulunması gerekir. Bununla beraber “insani ikamet izni” ile “insan ticareti mağduru ikamet izni”, talep olmasa bile, yetkili makamlar tarafından resen de düzenlenebilir6. Bazı ikamet izinlerinin sağladığı haklar diğerlerine nazaran daha kapsamlıdır.

İnsani ikamet izni ne işe yarar? İnsani ikamet izninin bir sürü avantajı bulunmaktadır.

İnsani ikamet izni nasıl alınır? Bakanlıkça belirlenen sürelerle sınırlı olmak kaydıyla ve Genel Müdürlüğün onayı alınarak valiliklerce insani ikamet izni verilebilir ve bu izinler uzatılabilir. Ancak insani ikamet izninin verilebilmesi için bir ön şart öngörülmüştür. Bu ön şart, ilgili valiliğe bağlı il göç idaresi müdürlüğünün İçişleri Bakanlığı’ndan onay almasıdır.

Diğer ikamet izni türlerinden birini almak için YUKK’da aranılan şartları yerine getiren yabancılara  YUKK’un 46. maddesinde sayılan hallerden birine girseler dahi insani ikamet izni verilmesi pek mümkün değildir.

İnsani İkamet İzni İçin Gerekli Belgeler

İnsani ikamet izni gerekli evraklar bu şekildedir: pembe dosya, durumunu anlatan dilekçe, 4 adet biyometrik fotoğraf, pasaport/kimlik fotokopisi/seyahat belgesi ve yerleşim yeri belgesi/taahhütname/noterde düzenlenmiş kira sözleşmesidir. Ayrıca insani ikamet izni için gerekli evraklar başvurunun sebebine göre farklılık göstermektedir. Nitekim, başvuru sonrası Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından ek belgeler de istenebilmektedir. Bu evraklar sonrası yabancıyı mülakata çağırma gibi durumda söz konudur.

İnsani ikamet izni başvuru evrakları kapsamında, sağlık gerekçesine dayalı olarak insani ikamet iznine başvurulması halinde; kamu hastanelerinden alınmış, karekodlu ve barkodlu “seyahat edemez” raporunun sunulması gerekmektedir. Söz konusu raporda, “seyahat etmesi risklidir” veya “seyahat etmesi riskli görülmektedir” ibaresinin yer alması zorunludur. Bu nedenle, özel hastanelerden alınan raporlar geçerli kabul edilmemektedir.

İnsani İkamet İzni Şartları

İnsani ikamet izni kimlere verilir? İnsani ikamet izninin kimlere verileceği Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'un (YUKK) 46. maddesinde belirtilmiştir. YUKK 46. maddeye göre aşağıdaki durumlarda kişiler insani ikamet izni alabilir:

• Çocuğun yüksek yararı söz konusu olduğunda,
•  Haklarında sınır dışı etme veya Türkiye’ye giriş yasağı kararı alındığı hâlde, yabancıların Türkiye’den çıkışları yaptırılamadığında ya da Türkiye’den ayrılmaları makul veya mümkün görülmediğinde,
•  YUKK 55 inci madde uyarınca yabancı hakkında sınır dışı etme kararı alınmadığında,
• YUKK 53 üncü, 72 nci ve 77 nci maddelere göre yapılan işlemlere karşı yargı yoluna başvurulduğunda,
• Başvuru sahibinin ilk iltica ülkesi veya güvenli üçüncü ülkeye geri gönderilmesi işlemlerinin devamı süresince,
• Acil nedenlerden dolayı veya ülke menfaatlerinin korunması ile kamu düzeni ve kamu güvenliği açısından Türkiye’ye girişine ve Türkiye’de kalmasına izin verilmesi gereken yabancıların, ikamet izni verilmesine engel teşkil eden durumları sebebiyle diğer ikamet izinlerinden birini alma imkânı bulunmadığında
• Olağanüstü durumlarda

İnsani ikamet izni hangi durumlarda verilir? YUKK 46. maddede belirtilen tüm durumlarda insani ikamet izni verilebilir.

Türkiye'de insani ikamet izni alabilmek için öncelikle kişinin, YUKK 46. maddedeki durumlardan bir veya birkaçına tabi olması gerekmektedir.

Yabancılara insani ikamet izni verilebilmesinin belirli şartları bulunmaktadır.

İnsani İkamet Şartları

İnsani ikamet şartları ve başvuru sebebi yabancının kimliğinin onay aşamasında en önemli unsurdur. Dolayısıyla yabancı insani ikamet izni şartlarını taşımaması halinde başvurusu alınmasına rağmen red gelme olasılığı yüksektir. Bu nedenle aşağıdaki şartların herhangi birinin gerçekleşmesi başvuru için yeterli olcaktır. Dolayısıyla insani ikamet şartları bu şekildedir:

• TÜRK VATANDAŞI ÇOCUĞUM BULUNMAKTADIR.
• TÜRKİYE’DE UZUN SÜREDİR YAŞIYORUM VE EKONOMİK DURUMUM SEBEBİYLE ÇIKIŞ YAPAMIYORUM.
• KAMU HASTANELERİNDEN ALINMIŞ KAREKOD VE BARKODLU SEYAHAT EDEMEYECEĞİME DAİR RAPORUM VAR.
• SİYASİ, DİNİ SEBEPLERLE VEYA ŞİDDET GÖRME ENDİŞESİYLE ÜLKEME DÖNEMİYORUM.
• TÜM AİLE ÜYELERİMİN YASAL KALIŞI BULUNMAKTA, SADECE BENİM YASAL KALIŞIM BULUNMAMAKTADIR.
• GEÇERLİ SEYAHAT BELGEM OLMADIĞI İÇİN ÜLKEME DÖNEMİYORUM.
• MAHKEME KARARIM SEBEBİYLE BAŞVURU YAPMAK İSTİYORUM.
• DİĞER İNSANİ İKAMET İZNİ GEREKÇELERİMİ YAZILI OLARAK AŞAĞIDA AÇIKLAMAK İSTİYORUM.

Bu şartların herhangi birini taşıması halinde yabancı insani ikamet iznine başvuru yapabilmektedir. Ayrıca yabancının adına işlenmiş herhangi bir tahtid kodu'nun olması başvuru yapılmasına engel değildir.

İnsani İkamet İzni Sorgulama

İnsani ikamet izni göç idaresi tarafından yapılan başvurularda, yabancı insani ikamet iznine başvuru yaptıktan sonra ilgili Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından kaşeli dilekçe üzerinde, başvurunun takibini sağlayacak yazılı bir numara verilmektedir. Bu numara üzerinden sorgulama yapılmadır.

İnsani ikamet izni sonucu sorgulama işlemi ise bu numara üzerinden herhangi bir bilgisayar ortamı veya çevrim içi sistem aracılığıyla yapılamamaktadır. Söz konusu başvurular manuel olarak sisteme işlendiğinden, sorgulama yalnızca yabancının kendisi ya da vekalet verdiği avukat tarafından Göç İdaresi Müdürlüklerine fiziken başvurulması suretiyle mümkündür.

Bu nedenle, İnsani ikamet izni sonucu hakkında bilgi almak isteyen kişilerin ilgili Göç İdaresi birimine bizzat müracaat etmesi gerekmektedir. Ayrıca tarafımıza iletişime geçmeniz durumunda da size destek sağlayabiliriz.

İnsani İkamet İzni Başvurusu

İnsani ikamet izni online başvuru sistemi bulunmamaktadır. Fiziki olarak başvuru yapılması gerekir.

İnsani ikamet izni başvurusu nasıl yapılır? Türkiye’de insani ikamet izni başvurusu, diğer standart ikamet türlerinden farklı olarak e-ikamet online sistemiyle yapılmaz; doğrudan Göç İdaresi’ne yazılı olarak başvurulur ve süreç özel değerlendirmeye tabidir.

İnsani ikamet izni nereden alınır? İnsani ikamet izni için hazırlanacak dosyayla beraber İl Göç Müdürlüğünden alınır. Başvuruyu valilik onaylar veya reddeder.

İnsani ikamet izni başvurusu nereye yapılır? İl Göç Müdürlüğüne başvuru yapılarak insani ikamet izni alınmaktadır.

İnsani İkamet İzni Başvuru Formu

İnsani ikamet izni formu  yabancının kişisel bilgilerinin yer aldığı belgedir. İnsani ikamet izni kayıt formu başvuru manuel olarak yapıldığı için İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından yabancıya verilmektedir. Ayrıca bu forma ulaşmak istiyorsanız tarafımızla iletişime geçebilirsiniz.

İnsani İkamet İzni Süresi

İnsani ikamet izni kaç yıllık? YUKK’un 46. maddesi ile Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik 27. maddesinin d bendine göre insani ikamet izinleri, her defasında en fazla bir yıllık süreyle verilir.

İnsani ikamet izni kaç günde çıkar? İnsani ikamet izni başvurular standart ikamet iznine göre daha uzun sürebilir çünkü özel durum değerlendirmesi yapılmaktadır.

İnsani İkamet İzni Türkmenistan için harca tabi değildir. Türkmenistan vatandaşları harçsız olarak başvuru yapabilir.

İnsani İkamet İzni Ukrayna vatandaşıları; İnsani İkamet İzni Afganistan vatandaşları veya herhangi bir ülke vatandaşı bu kimlik türüne başvuru yapma hakkına sahiptir.

İnsani İkamet İzni Randevu

İnsani ikamet izni başvurularında randevu sistemi uygulanmamaktadır. Başvuru işlemleri, doğrudan ilgili Göç İdaresi Müdürlüğüne şahsen veya vekaleten müracaat edilerek gerçekleştirilmektedir. Başvurunun ardından yürütülen süreçler çevrim içi sistemler üzerinden takip edilememekte olup, işlemlerin durumu yalnızca manuel olarak, Göç İdaresi nezdinde yapılan başvurular aracılığıyla öğrenilebilmektedir.

İnsani İkamet İzni Yenileme (İnsani İkamet İzni Uzatma)

İnsani ikamet izni uzatma başvurusu işlemlerini il göç idaresi müdürlükleri yapmaktadır. İl göç idaresi müdürlükleri de valiliğe bağlıdır. Yani en son karar verecek olan valiliktir. Bu nedenle valiliğe karşı dava açılacağı zaman İdare Mahkemesine açılmalıdır.

İnsani ikamet izni uzatma başvuruları, ikamet izni süresinin dolmasına 60 gün kalmasından itibaren ve her koşulda ikamet izni süresi dolmadan önce valiliklere (İl göç müdürlüğüne) yapılır. Uzatılan ikamet izinleri, yasal izin sürelerinin bitim tarihinden itibaren başlatılır.

İkamet iznini uzatma başvurusunda bulunanlara, harca tabi olmayan bir belge verilmektedir. Bu yabancılar, ikamet izni süreleri sona ermiş olsa dahi haklarında karar verilinceye kadar bu belgeyle Türkiye’de ikamet edebilir.

ani ikamet izni iptal edilen veya süresi uzatılmayan yabancılar Türkiye’yi terke davet edilir. Eğer terk etmezlerse sınır dışı edilecektir.

İYUK’un 11. maddesine göre, yabancı tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvuru, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 60 gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. O halde insani ikamet izni veya süresinin uzatılması başvurusunun reddedilmesi veya insani ikamet izninin iptali halinde valilik il göç idaresi müdürlüğüne veya Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’ne itiraz edilebilir.

İnsani ikamet izni uzatma başvurusu gerekli belgeler

İnsani ikamet izni Çocuğun Üstün Yararı

Çocuğun üstün yararı gerekçesiyle insani ikamet izni yalnızca yabancı çocuğa değil onun annesi veya babasına da verilebilir. Çocuğun üstün yararı gereğince ikamet izinlerine örnek vermek gerekirse:

Kanser tedavisi gören çocuk için insani ikamet izni alınabilir. Ona refakat eden baba diğer ikamet izinlerinden bir tanesini alamazsa insani ikamet izninden faydalanabilir.

İnsani İkamet İzni Reddi

İnsani ikamet izni neden reddedilir? YUKK’un 46. maddesinde sayılan hallerden birine girmeyen yabancıların insani ikamet izinleri reddedilecektir.

İnsani ikamet izni reddedilirse ne olur? İnsani ikamet izni reddedilen yabancının İdare Mahkemesinde dava açması gerekmektedir.

YUKK’un 80(1). maddesinin (e) bendine göre, uluslararası korumaya ilişkin kararlara karşı itiraz veya yargılama süreci sonuçlanıncaya kadar ilgili kişinin ülkede kalışına izin verilir. Ancak YUKK’un 54. maddesinin (2). fıkrasında, buna bir istisna getirilmiş ve 54(1). maddenin (b), (d) ve (k) bentleri kapsamında oldukları değerlendirilen uluslararası koruma başvuru sahibi veya uluslararası koruma statüsü sahibi kişiler hakkında uluslararası koruma işlemlerinin her aşamasında sınır dışı etme kararının alınabileceği ifade edilmiştir.

İnsani İkamet İzni İle Yurtdışına Çıkabilir mi?

İnsani ikamet izin türü, zorunlu ve istisnai nitelikte olduğundan yurt dışına çıkış ve yeniden giriş işlemleri risk taşımaktadır. Uygulamada çıkış-giriş yapılabildiği görülse de, olası sorunların önüne geçmek için İl Göç İdaresinden yazılı görüş alınması önem arz etmektedir.

İnsani İkamet İzni Ücreti

İnsani ikamet izni fiyatları için ofisimiz ile iletişime geçerek detaylı bilgi alabilirsiniz.

İnsani İkamet İzni İle Çalışma İzni

YUKK’un 27. maddesi gereğince yabancı kişinin çalışma izni veya çalışma izni muafiyet belgesi alması halinde ayrıca ikamet izni almasına gerek yoktur. Çalışma İzni Belgesi veya Çalışma İzni Muafiyet Belgesi olan yabancı bu belge süresince Türkiye’de ikamet etme hakkına sahiptir.

İnsani ikamet izni ile çalışma izni nasıl alınır? İnsani ikamet izni çalışma hakkı vermez. Yabancı adına düzenlenen insani ikamet izni sonrası işveren tarafından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına e-imza ile birlikte başvuru yapılarak, çalışma izni almak mümkündür. Çalışma izni başvurusu yabancı tarafından değil, işveren tarafından yapılır. İnsani ikamet izni sahiplerine çalışma izni verilmesi istisnaidir. Değerlendirme, insani ikamet izninin verilme gerekçesine göre yapılır. Çalışma izninin onaylanmasında kamu düzeni ve işveren şartları dikkate alınır. Çalışmak isteyenler için farklı bir ikamet iznine geçiş daha uygun olabilmektedir.

İnsani İkamet İzni İle Vatandaşlık

İnsani ikamet izni ile vatandaşlık alınır mı? İnsani ikamet izni doğrudan vatandaşlık hakkı vermez. Bu izin türü geçici ve istisnai niteliktedir. İnsani ikamet izni, vatandaşlığa sayılan ikamet sürelerine dahil edilmez. Bu nedenle insani ikamet izniyle genel yoldan vatandaşlık başvurusu yapılamaz. İstisnai vatandaşlık için ise ayrı ve özel şartlar aranır. İnsani ikamet izni tek başına istisnai vatandaşlık için de yeterli değildir.

İnsani İkamet İzni Harç

İkamet tezkeresi harçlarının tespitine, mütekabiliyet esası göz önünde tutularak, Maliye Bakanlığı yetkilidir. İnsani ikamet izni harcı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik gereğince Harçlar Kanunu hükümlerine tabidir. İnsani ikamet izni şartlarının oluşması halinde daha önce ikamet süresinin ihlali nedeniyle hesaplanan harcın ödenmemesi insani ikamet izni verilmesine engel teşkil etmez.

İnsani ikamet izni harç bedeli, her ülkeye göre farklılık göstermektedir.

• İkamet İzni Harç Tutarı 1 aya kadar her gün için 384,10 Türk Lirasıdır. (Bu tutar ilk ay için tezkere başına 653,70 TL’den az, 3.359,90 TL’den çok olamaz.)
• 1 aydan sonraki her ay için 2.232,30 TL'dir.

İnsani ikamet izni kart bedeli 964,00 TL'dir. 

Çek Cumhuriyeti, Danimarka, İrlanda, Kosova, Nepal, Sri Lanka, Suriye ve Türkmenistan 2011 yılından itibaren karşılıklılık ilkesi çerçevesinde ikamet izni harcından muaf tutulmuştur.

Harçlar Kanununa göre aşağıdaki yabancılara ikamet tezkeresi harçsız olarak verilir:

1. Türk okullarında veya fakültelerinde okuyan öğrenciler,
2.  Münhasıran basın ve yayın kuruluşları için muhabirlik yapanlar,[34]
3. Devlet, il özel idareleri, belediyeler, İktisadi Devlet Teşekkülleri ve bunlara bağlı resmi müesseseler tarafından istihdam edilen profesör ve uzmanlarla, iş sahibi olmayan eşleri ve çocukları,
4.  Mali durumlarının bozuk olduğuna ikamet tezkeresi vermeye yetkili makamlarca kanaat getirilen yoksullar,
5.  Türk aslından olup Türk kültürüne bağlı ecnebi uyruklular.
6. Uzun dönem ikamet izni bulunanlar,
7. İnsan ticareti suçunun mağduru olanlar.
8. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti alanlar.
9. Turkuaz Kart sahibi yabancılar ile bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu.

İnsani İkamet İzni Dilekçe Örneği

İnsani ikamet izni başvuru dilekçesi son derece özenle hazırlanmalıdır. Dilekçe için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

İnsani ikamet izni reddi dava dilekçesi için internet sayfamızın iletişim bölümünden bize ulaşabilirsiniz.

İnsani ikamet izni talep dilekçesi hazırlanırken çok titiz olmak gerekmektedir. Çünkü diğer ikamet izinlerinden farklı bir sürece tabi tutulmaktadır.

İnsani ikamet izni dilekçesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.